Vind nu een alternatief arts / therapeut in

Mindfulness


De aandachtgerichte cognitieve therapie is een systematische effectieve methode om te leren omgaan met pijn, stress, vermoeidheid en depressies. Het is een integratie van Boeddhistische principes en Westerse psychologische kennis. Uit wetenschappelijk onderzoek is gebleken dat de methode zeer werkzaam is en 50% minder terugval na depressie oplevert dan de gebruikelijke behandelwijzen.

En nu in het Nederlands...
Je kunt je gedachten niet stoppen, maar je kunt wel stoppen ze te geloven. Dat is eigenlijk de kern van ‘mindfulness’, of aandachttraining. Een steeds meer gebruikte methode om, zoals dat zo mooi heet, ‘in het hier en nu te zijn’, en je niet te laten beheersen door pijn, verdriet, boosheid en andere ondermijnende gevoelens. Hoe kun je in je dagelijks leven ‘mindful’ zijn?

Letterlijk betekent ‘mindful’ in het Nederlands ‘opmerkzaam’. Aandachttraining leert je dan ook om je bewust te zijn van alles wat zich hier en nu voordoet. Misschien laat mindfulness zich het makkelijkst uitleggen door een voorbeeldje van het tegendeel, mindlessness te geven. Je hebt je bijvoorbeeld verheugd op een lekker kopje koffie na afloop van een lastige klus. Maar terwijl je het kopje koffie drinkt zit je met je gedachten al weer bij de volgende klus, en proef je nauwelijks wat je drinkt. Je bent niet in het hier en nu, en geniet dus niet van wat er op dit moment is. Of je bent in gesprek met een vriendin die je een tijdje niet hebt gezien, maar denkt ondertussen aan de boodschappen die je nog moet doen voor het avondeten, en hoort nauwelijks wat ze zegt.

Nu zijn dit twee voorbeelden waarvan je kunt zeggen ‘Jammer, maar niet rampzalig.’ Vervelender wordt het, wanneer je door gepieker over het verleden of over de toekomst het huidige moment ‘verpest’. Want je kunt rustig stellen dat piekeren, of vervelende gedachten, altijd over vroeger of later gaan, zelden over nu. Door bijvoorbeeld, wanneer je in een vergadering een voorstel moet doen en verdedigen, van te voren te denken: ‘Ik kan het niet, ik ben niet goed in zulke dingen, ik ga vast blozen en stotteren, ze vinden het vast een dom voorstel’, kun je jezelf al bij voorbaat een negatief resultaat aanpraten. Door niet in het moment te zijn en je te concentreren op wat je wilt zeggen, beïnvloed je zélf het resultaat op een negatieve manier. Nóg lastiger wordt het, wanneer je het gedrag van anderen (je partner, je baas, je kind) gaat interpreteren en beoordelen, en er zo, puur met je eigen gedachten, een negatieve lading aan geeft. Een hele trein van analyses en conclusies raast er langs in je hoofd, met als resultaat dat je boos, verdrietig, gefrustreerd, bang of gestresst wordt. Allemaal veroorzaakt door je eigen gedachten.

Geschiedenis en ontstaan
Mindfulness Jon Kabat-ZinnAandachttraining werd ontwikkeld door Jon Kabat-Zinn (1944), oprichter en directeur van de Stress Reduction Clinic van het gezondheidscentrum van de universiteit van Massachusetts. Als inspiratiebron gebruikte hij Boeddhistische meditatietechnieken. Hij noemde zijn programma Mindfulness Based Stress Reduction (MBSR), dat gebaseerd is op de aanname dat de interactie tussen lichaam en geest behulpzaam kan zijn bij het verminderen van pijn en stress. Kabat-Zinn werkte aanvankelijk met uitbehandelde patiënten met chronische pijn en/of stressklachten, om hen te leren omgaan met hun pijn en hun zorgen en verdriet daarover. Later gaf hij de training ook aan onder andere (ex-)gedetineerden, maar ook zakenmensen. Inmiddels wordt met MBSR ook goede resultaten geboekt bij borderline patiënten. 

In Nederland zijn steeds meer instituten die aandachtsstraining geven, de cursus duurt over het algemeen acht weken. Mindfulness Based Cognitive Therapy (MBCT), in het Nederlands vertaald als Aandachtgerichte Cognitieve Therapie, richt zich specifiek op het ontwikkelen van een andere houding tegenover problemen. Deze houding kenmerkt zich door nauwkeurig waarnemen, toelaten, niet-reageren en niet-oordelen waardoor er ruimte komt voor acceptatie. Meer informatie hierover op bijvoorbeeld de website www.mbcttrainingen.nl